କ୍ରମାଗତ ବିଜୟ ବିଜେପି ପାଇଁ ଚିନ୍ତାର କାରଣ କାହିଁକି?

ପିନ୍ ବାର୍ତ୍ତା: ସବୁଆଡ଼େ ଦଳୀୟ କ୍ଷମତା ବିସ୍ତାର କରିବାର ଅଧିକ ଲୋଭ ହିଁ ବୋଧହୁଏ ବିଜେପି ପାଇଁ ଏକ ବଡ଼ ଦୁର୍ବଳତା ପାଲଟିଛି । ମୋଦୀ ଓ ଶାହ ବୋଧହୁଏ ଭାବିଥିଲେ ଯେ, ସର୍ବାଧିକ ସଂଖ୍ୟକ ରାଜ୍ୟରେ ବିଜୟ ହାସଲ କଲେ ଭାରତର ରାଜନୈତିକ ମାନଚିତ୍ରରେ ବିଜେପିର ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ଆହୁରି ମଜବୁତ ହେବ । ଏହା ଦ୍ୱାରା ନିଜ ରାଜନୈତିକ ଦୃଷ୍ଟିକୋଣ ଅନୁଯାୟୀ ଆଇନ ପ୍ରଣୟନ ଓ ଲାଗୁ କରିବା ମଧ୍ୟ ସହଜ ହେବ ବୋଲି ସେମାନେ ଭାବିଥାଇପାରନ୍ତି । କିନ୍ତୁ ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ଏହି ରଣନୀତି ହିଁ ଦଳ ପାଇଁ ଏକ ପ୍ରକାରର ମସ୍ତ ବଡ଼ ଭୁଲ ପ୍ରମାଣିତ ହେବାର ସମ୍ଭାବନା ସୃଷ୍ଟି କରିଛି ।

ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ ଯେ, ଅଧିକ ରାଜ୍ୟରେ ନିର୍ବାଚନ ଜିତି ବିଜେପି ସାରା ଦେଶରେ ନିଜର ରାଜନୈତିକ ପ୍ରଭାବ ବିସ୍ତାର କରିଛି । ରାଜନୈତିକ ଦୃଷ୍ଟିକୋଣ ରୁ ଏହା ଦଳର ଶକ୍ତି ଓ ନିୟନ୍ତ୍ରଣକୁ ମଜବୁତ କରିଥାଇପାରେ । କିନ୍ତୁ ଏହାର ଅନ୍ୟ ଏକ ପରିଣାମ ହେଲା, ବିଜେପି ଶାସିତ ରାଜ୍ୟଗୁଡ଼ିକର ସ୍ଥାନୀୟ ଶାସନ ଓ ପ୍ରଶାସନର ସଫଳତା-ବିଫଳତା ପାଇଁ ଲୋକମାନେ ସିଧାସଳଖ ଭାବେ ବିଜେପିକୁ ଦାୟୀ କରିବାର ସୁଯୋଗ ପାଇଲେ । ପୂର୍ବରୁ ସାଧାରଣ ଲୋକ ନିଜର ଦୈନନ୍ଦିନ ସମସ୍ୟା, ରାସ୍ତା, ପାଣି, ବିଜୁଳି, ରୋଜଗାର, ସ୍ଥାନୀୟ ପ୍ରଶାସନ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ମୌଳିକ ସୁବିଧା ପାଇଁ ମୁଖ୍ୟତଃ ରାଜ୍ୟ ସରକାରକୁ ଦାୟୀ କରୁଥିଲେ । ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ, ପ୍ରତିରକ୍ଷା, ବୈଦେଶିକ ନୀତି ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଜାତୀୟ ପ୍ରସଙ୍ଗରେ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରକୁ ଶ୍ରେୟ ଦେବାର ଏକ ଧାରଣା ମଧ୍ୟ ଥିଲା ।

କିନ୍ତୁ ବିଜେପି ଯେତେ ଅଧିକ ରାଜ୍ୟରେ ସରକାର ଗଠନ କରିବାକୁ ଲାଗିଲା, ଲୋକମାନେ ଦଳର ଶାସନ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଓ ପ୍ରଶାସନର ଶକ୍ତି-ଦୁର୍ବଳତାକୁ ନିଜ ଅନୁଭବରୁ ସିଧାସଳଖ ଭାବରେ ଦେଖିବାକୁ ଲାଗିଲେ । ଏହା ପରେ ସ୍ଥାନୀୟ ସମସ୍ୟା ପାଇଁ ଅନ୍ୟ ଦଳ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ ସରକାରକୁ ଦୋଷ ଦେବାର ସୁଯୋଗ ସେମାନଙ୍କ ପାଖରେ ପୂର୍ବପରି ରହିଲା ନାହିଁ ।

ଏଠାରେ ବିଧାୟକଙ୍କ ଭୂମିକା ମଧ୍ୟ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ । ସାଧାରଣତଃ ଜଣେ ସ୍ଥାନୀୟ ବିଧାୟକଙ୍କ ପାଖରେ ପହଞ୍ଚିବା ଜଣେ ସାଂସଦଙ୍କ ତୁଳନାରେ ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ ଅଧିକ ସହଜ। ତେଣୁ ନିଜ ଅଞ୍ଚଳର ରାସ୍ତାଘାଟ, ପାଣି, ନିଯୁକ୍ତି, ସ୍ଥାନୀୟ ବିକାଶ, ପ୍ରଶାସନିକ ଅବହେଳା ଆଦି ସମସ୍ୟା ନେଇ ଲୋକମାନେ ସିଧାସଳଖ ବିଧାୟକଙ୍କ ନିକଟରେ ଅଭିଯୋଗ କରିପାରନ୍ତି । ଅଭିଯୋଗର ସମାଧାନ ନହେଲେ ତାହାର ରାଜନୈତିକ ପ୍ରଭାବ ମଧ୍ୟ ସ୍ଥାନୀୟ ଶାସକ ଦଳ ଉପରେ ପଡ଼େ । ଏହା ସହିତ ଲୋକମାନେ ଅନେକ ସମୟରେ ଏହା ମଧ୍ୟ ଭାବନ୍ତି ଯେ, ଜାତୀୟ ବା ରାଜ୍ୟର ବୃହତ୍ତର ସ୍ୱାର୍ଥ ଅପେକ୍ଷା ରାଜନୈତିକ ଓ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ସ୍ୱାର୍ଥକୁ ଅଧିକ ପ୍ରାଥମିକତା ଦିଆଯାଉଛି। ଏପରି ଧାରଣା ଯଦି ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି ରହେ, ତେବେ ଏହା ଶାସକ ଦଳ ପ୍ରତି ଲୋକଙ୍କ ବିଶ୍ୱାସକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରିପାରେ ।

ଫଳରେ, ବିଜେପିର ବ୍ୟାପକ ରାଜ୍ୟସ୍ତରୀୟ ଉପସ୍ଥିତି ଏକପଟେ ଦଳର ରାଜନୈତିକ ଶକ୍ତିକୁ ବଢ଼ାଇଥିବାବେଳେ, ଅନ୍ୟପଟେ ଦଳକୁ ଅଧିକ ବ୍ୟାପକ ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ନଜରଦାରି ଓ ଜବାବଦେହିତାର ସମ୍ମୁଖୀନ କରିଛି । ଲୋକମାନେ ଯେତେବେଳେ ଶାସନର ସଫଳତା ସହିତ ବିଫଳତାକୁ ମଧ୍ୟ ନିଜ ଦୈନନ୍ଦିନ ଜୀବନରେ ଅନୁଭବ କରନ୍ତି, ସେତେବେଳେ ଧୀରେ ଧୀରେ ମୋହଭଙ୍ଗ, ଅସନ୍ତୋଷ ଓ କ୍ଷୋଭ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇପାରେ ।

ଏହି ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ଅନୁଭୂତି ଆଗାମୀ ଦିନରେ ବିଜେପି ବିରୋଧରେ Anti-incumbency (ସରକାର ବିରୋଧୀ ଜନମତ) ଗଠନର ଏକ ପ୍ରମୁଖ କାରଣ ହୋଇପାରେ । ଅର୍ଥାତ୍‌, ଯେଉଁ ରାଜ୍ୟଗୁଡ଼ିକରେ ଅଧିକ ସମୟ ଧରି ବିଜେପି ଶାସନ କରୁଛି, ସେଠାରେ ଲୋକଙ୍କ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ଅନୁଭବ ହିଁ ଦଳର ଭବିଷ୍ୟତ ରାଜନୈତିକ ଭାଗ୍ୟ ନିର୍ଣ୍ଣୟରେ ଅଧିକ ପ୍ରଭାବ ପକାଇପାରେ ।